Mikel Laboa

Mikel laboa was a singer of donostia, gipuzkoa, that was born on the 15th of june of 1934 and was was dead in donostia the 1st of december of 2008, he died at 74 years. His early years he live at the town of Lekeitio and he stady medicine and psyschiatry on the years 50 on Pamplona. It was the creator of "Ez Dok Amairu"  group and his jobs had a lot of admiration. It had a lot of album, his best album is "Bat- hiru "  and here best song was "Txoria Txori". we can clasificated "Bat-hiru" the best album og all history of Basque music.

 if i had cut here wings
it could be my,
it dosen´t go out.
and like, this
it dosen´t be a birds again
and my...
a bird had love.

Banderak

Banderak hainbat lekutan erabiltzen dira herri, probintzia, herrialde... etan. banderen jatorria  asia hego-ekiadean da, gaur egungo Brimania.lehen bandera aurkitzeko (k.a 550-330) urterarte joan behar dugu Aquemenide dinastiara bertan Derafsh Kavianik identifikazio sinbolotzat erabiltzen zuten. beranduago bandera berdina Sasandina inperioarengatik erabilia izan zen 224 eta 651.urte bitarteetan,askok iraneko lehen bandera nazionaltzat hartzen dute. Europam zemtratzem bagara ikus dezakegu erromako inperioan sinbolotzat animaliak erabiltzen zituzten dragoiak edota hegaztik desberdinak. honek aldaketak jasan zituzten gaur egun ditugun bandererarte heldu arte.Ondorengo urteetan gauza desberdinak identifikatzeko erabili ziren erreligio, hiri edota inperioen sinbolotzat. Baita ere garrantzia hartzen hasi ziren gerrako eremuentan gehienbat.

Erresuma Batuko bandera 1801.an sortutakoa da hau Eskozia eta Ipar Irlandako banderak batzen ditu. hau inglaterrako jainkoak batzen ditu gurutzeetan. Gurutze gorriak hondo zuriaren erdialdean San Jorge jainkoaren gurutza osatuz, inglaterrako . Gales ez dago bandera honetan sarturik baizik eta lehen bertsioa agertu zenean onezkero inglaterrarekin batuta zegoengurutzen zuriak hondo urdinaren gainean San Andresen gurutzea eskoziakoa osatuz. Erresuma Batuak estatu bata da nazio esberdineko banderak dituena Denominan red ensign pabelloi zibilari, white ensign ontzigintzako bandera, blue ensign instituzioko bandera eta beste hainbat ditu. Bandera hau union jack ere deitu ohi zaio eta honek euren kolonia edota exkolonia batzuetan erabiltzen da adibidez australiakoan, Tuvalun, Hawaiin, fijin, santa helenan, malbinis, zelanda berrrian eta canadako eta sudafrikako bandera zaharrean.

Errusiako banderaXVII.mendean sortutakoa da periodo sobetikoa alde batera usten badugu eta ortik aurrera 1993ko abenduaren 11an aukeratua da. Banderako kolorea sorrera paneslaboa dute.. Neurri bereko hiru errenkadaz osaturik dago: zuria, urdina eta gorria. Hiru kolorean Ducado moskuko eskudoan agertzen da , bertan San Jorge armadura zuriareki ageri dena. Hiru koloreko bandera berriztu zen 1991ko abustuak 22 1:2 proportzioetan koloreak zuria, urdina eta esklarata ziren Imperio errusiarrekin kontziditzen ez zutenak. Baina 1993ko abenduak 11an 2126.rren editorean aukeratua izan zen Rusia Boris Yeltsin pesidenterekin 2:3 proportzioetan

Hego koreako bandera 1883ko martxoaren 6an aukeratutako bandera da, hau, zuria da eta erdialdean ying eta yangaren ikurra. yina-k argia eta beroa esan nahi du, ordea, yang iluntasuna eta hotsa adierazten du. lau taeguks ying-yang inguratzen dutena zerua, sua, ura eta lurra sinbolizatzen dute eta fondo suriak lazaitasuna. koreako bandera erabilia eta eraikia Choeseoneko dinastian. Pak yeonghyo izan bandera sortu zuena

Ipar koreako bandera urdina, zuria eta gorriz osaturik dago. kolore urdinak herriaren bakea, gorriak sozialiseten adorea adierazten du eta zuriak korearen kolorea da errepublika demokratiko idealen gardentasuna. Izar gorria koreako langile alderdia adierazten du eta biribil zuriak ying eta yang-ren ikurra koreako kultaren ohiko ikurra da. bandera 1948ko irailaren 8an aukeratutakoa da.

Sare-sozialeen erabilera desegokia

Sare sozialeen erabilera desegokia nahiko arrunta da gazteen artean.Komunitate birtual hauetan, interneten eremuan, pertsonak beraien artean konektatzeko diseinatutako inguruneak dira, eta bertan, pertsonek edukiak partekatzen dituzte, elkarrekintzan jarduten dute eta interes komunak dituzten komunitateak sortzen dituzte. Gazteek erabiltzen dituzten sare sozial garrantzitsuenak hauek dira: tuenti, myspace, facebook, twitter.

Sare sozialek aurrerapen nabarmenak ekarri dizkigute, eta komunikatzeko bideak asko erraztu dituzte. Hala ere, bere erabilera desegokiak kalte nabarmenak ekarri ditzake. Erabilera desegoki horiek, gazteean artean ematen dira batez ere. Arazo hauek sortzearen eragileak ondorengoak izan daitezke: edozein motatako argazkiak igotzea sare hauetara, lagunak ezagutu gabe lagun bezala gure profiletan edukitzea edota pribatasuna ez mantentzea eta gure profila edonoren eskuetan ustea. Horrez gain, ordenagailu aurrean ordu asko pasatuz gero, gure aisialdia lagunekin partekatzeko aukera galtzen dugu.

Sare sozialen erabilera desegokia konpondu ezean, honelako gauzak gerta daitezke: zure nortasun edota identitatea galtzeko aukera duzu, arazo askotan sar zaitezke, ortografia akats asko egiten dituzu txat-ean hitzak laburtzeko, manipulazioa eta txantajea egin daiteke lagunen artean, bakoitzaren rolak galtzeko aukera dago,... Nahiz eta arazo hauek garrantzitsuenak izan, beste arazo larri batzuk ere izan ditzake komunitate birtualen erabilera desegokiak. Horren adibide da hamahiru urteko neska batek tratu txarrak jaso zituela myspace-n izan zuen erabilera desegokiaren ondorioz.

Hala ere, gauza txar edo desegoki guztien artean, badaude alde onak ere: harreman berriak egiteko aukera dago jende berria ezagutuz; horrrela, ligatzeko beste modu alterrnatibo bat izan daiteke. Baita ere, informazioa jaso eta elkarbanatzeko aukera dago; eta horrez gain, ideologia transmititu edota hizkuntza berriak ikasi eta pratikatu ditzakezu munduko edozein lekutako pertsonekin.

Sare sozialen erabilera desegokia alde batera uzteko, pertsona bakoitzak buruarekin jokatu behar du, eta bi aldiz pentsatu behar du komunitate birtualetan zerbait jarri baino lehen. Horrez gain, argazki pertsonal eta erropa gutxikoak ez ditu igo behar, bestela, argazki horiekin edozer gerta daiteke. Gainera, gizarte sareen erabilera egokia izateko autoerregulatu egin behar da denbora; hau da, ez gara ordenagailu aurrean egon behar arratsalde osoa. Baite ere, datu pretsonalak ez jartzen ahalegindu behar gara, esaterako, telefono zenbakia, helbidea,... Horrela, gure pribatasuna mantendu dezakegu. Leku hauetan lagunak ondo aukeratu behar dira, ezin da ezagutzen ez duzun pertsona bat lagun bezala eduki.

Aurrez aipatutako gomendioak jarraituz gero, ez digu arazorik ekarriko  komunitate birtualen erabilerak. Hori dela eta, sare sozialetan esperimentatzea egokia da, baina zuhurra izanez. Aldiz, aurrez aipatutako zerbait ez badugu betetzen, arazoetan sar gaitezke, eta hemendik irten ahal izateko, familiaren, lagunen edota irakasleen laguntza eskatu dezakegu. Gazteok ez dugu beldurrik izan behar norbaiti laguntza eskatzeko, azken finean, gauzak hitz eginez konpontzen baitira.

Hau guztia horrela izanik, sare sozialen erabilerak ez du arazorik izango zuhurrak bagara, gainera, gauza berriak esperimentatu ahal izango dugu.

Bizikletaren historia eta garapena

Bizikletak lehen urratza orain dela 200 urte eman zen gaur egun ditugun bizikletetararte heldu ahal izateko.

Lehen pausoa Sivrac frantsesak egin zuen baizik eta zalditxo bati gurpila jarriz, baina, ez zion pedalik jarrihorrela joztailuzko zaldi bizikleta sortu. Bizikletak ez zuen ahurrerapenik jason 20. urtean. Fraztzez honek XVIII.mendean egin zuen saiakera esaktamente 1790.urtean.

1816.urtean Drais Von Sauerbronn-ek eserlekua eta eskulekua jarri zion zaldiarri oineki bultzatzen ibiltzerakoan hobeto egoteko. Poliki- poliki osotzen joan zen ibilgailua eta tramankulu horri draisiana izena jarri zioten asmatzailearen ohorez.

1860.urtean Pierre eta Ernest Michaux frantziarrek pedalak jarrik zieten oso deserozoa zelako ankekin bultzaka ibiltzea. Frantsiar hauek Parisko Mundu Erakusketan erakutsi zuten eta arrakasta handia lortu zuten. Hauek lortutako arrakastari esker bizikloa sortu zen eta europa osoan eman zen ezagutzera. nobedade handia zenezbizikleta hauek pista egokietan erabiltzen ziren, baina, bertan oso zaila ziren bizikletatan ibiltzea baizik eta zurezko gurpilak zituzten, beraz, leku lehunetan zaila bazen ibiltzea horregaitik ez ziren bizikletarik ikusten kaleetan.

Michaux anaiek pedalak aurreko gurpilaren ardatzari lotu zizkioten horrela bizikleta ondo ibiltzeko gurpilaren diametroa handitu egin behar zen. baina bi gurpilek ez zuten neurri berdina horregatik oso arriskutzua zen bizikletan ibiltzea gainera oraindik ez zuten balazta sistemarik. parisko erakusketan egukitako arrakastaren ondorioz Frantzia eta Erresuma Batuak bizikleta lehiaketa antolatzen hasi ziren.

XVIII.mendearen bukaeran izan ziren bizikletaren lehen urratsak batzuen usten , berez, 1880.urtean sortu zen gaur egun daukagun bizikleta. Bizikleta sortu zuena Harry Lawson dela esaten da, baizik eta, berak jarri baitzion bizikletarik katean, koadroak eta koadroaren bitaretez bi gurpilak, eserlekua, pedalak eta esekulekua sostengatzeko neurri bereko gurpinak, horrela, bi gurpilak neurri berdinekoak izanik ez zuten arazorik orekan.

Bizikletaren osogai guztiak bazituen ere , hau da, katea, koadroa eta gainontzeko osagai guztiak ez zen hain egokia bizikleta. orduan, Dunlop irlandarrak bere semearen bizikletarik  1890. urtean gomazko gurpilak jarri zion zurezko, altzairuzko edo gomazko eraztunen ordez.Orduan sei urten geroago Joko olinpikoetan erabili ziren.Bizikleta hortik aurrrerra, hau da, ehun urtetan aldaketa batzuk izan ditu.


Bizikleta mota desberdinak aurki ditzakegu:

• Bizikleta hibrida , hau, 622mm errobedak dituenak dira .
• Hondartzako bizikleta , honek, 1933.urtean Ignaz Schwinnek Chicagokoak asmatu zuen martxa bateko bizikletak sortu zituen, horrela, motosikleta bezalakoak sortuz eta 1970.urtean mendiko bizikletak sortu ziren Marin country-n,Caligornia
• Tandem: bi pertsonez osatutako bizikleta da, baita ere, hirukoak daude . lehen txirrindularik martxak eta direkzioa adierazten du.
• BMX:bizikleta hau 20cm-ko diametroa duen bizikleta mota da.
•  Cuatriciclo: lau gurpildun bizikleta eta pedal bikoitzekoa  ezinduentzak.
• Banatzeko bizikleta: honek herbeheretan erabiltzen dira batez ere, hauen, exaugarri nagusia bigarren barra bat dutela da.

Aristoteles

Aristoteles k.a 384-k.a 322.urte bitartean bizi izan zen Grezia klasikoko filosogo eta zientzilari bat izan zen. pertsona hau familia ziententifiko batean bizi zen.Batzuen uztez, Platon bezala mendebaldeko pentsamoldean filosofo garrantzitsuetariko bat izan zen. Berak landu zituen arloak biologia, natur zientziak, logika, metafisika, epistemologia edo ezagutzaren filosofia, etika, politika eta estetika.
aristoteles Mazedoniako Stargira hirian jaio zen,ortik datorkio estagirita ezizena.Asklepioren ondorengoa zenez eta biologian eta medikuntzan zaletazuna izan zuen. Pertsona hau 17 urte zituenean atenasera joan zen 20 urtez horrela bertako akademian platonen ikasle izanez. platon hildakoan ez zutenez akademiako buru izendatu espeusipoizan zen platonen ondorengo akaldemia. ondoren asia txikiko aso hirira joan zen 3 urten hermias bere lagunarengana eta bertan erregea alaba zen pitiasekin ezkondu eta alaba bat izan zuen. k.a 343.urtean irakasle izendatu eta jardun zuten bost urtez filipo mazedoniakoaren 13 urteko alexandro semearena. atenasera buentatu eta lizeao izeneko bere eskola sortu zuen platonen eskola imitatuz. aristolesekl eubea urtera joan zen eta bertan hil zen urrengo urtean.
berak hainbat teoria desberdin eduki zitue gauza dezberdinen induruan adibidez teoria heliozentrikoa edota teori geozentrikoa.

Berak hainbat esanak esaten zituen adibidez bertutea erdian dago edota gizakia animalia politikoa da, baita ere, inoiz ez erabateko ogia lortzen, eta inoiz ez da harengandik erabat urrunduta ere egoten.

S.I. Nazioarteko unitate sistema

• Nazioarteko unitate sistema 1960.urtean sortu zen eta 1971.an  mol izeneko unitatean gehitu.Sistema metriko hau Frantziako Luis XIV.ak aukeratutako zientzilari taldeak sortu zuen.
• Nazioarteko unitate sistema honen orinarrizko unitateak magnitude hauek erabiltzen dira: 

OINARRIZKO UNITATEAK

Magnitudeak	Izena	Ikurra	Oharrak
Luzera	metro	m	Argiaren abiaduraren arabera definitzen da
Masa	kilogramo	kg	Lege fisikoetan oinarritutako definizioa bilatzen ari da
Denbora	segundu	s	Denbora atomikoaren arabera definitzen da
Korronte elektrikoaren intentsitatea	anpere	a	Eremu elektrikoaren arabera definitzen da
Tenperatura	kelvin	k
Sustantzia kantitatea	mol	mol	Avogadoren zenbakia
Argi- intentsitatea	kandala	cd

• Metroa(m):  distantziak neurtzeko Nazioarteko Unitate Sistemako oinarrizko unitatea da. Baita ere argiak segundu baten (1/299.792.458)ean hutsean ibilitako bidearen luzerari deritzo.
• kilogramoa(kg):  Si sistemako oinarrizko masa-unitatea, parisen dagoen platino iridiozko patroi edo ereduaren masaren baliokidea(kg). teorioki, ur dezimetro kubiko batek bere dentsitaterik handiena (4ºC-tan) duen masa da.
• segundoa(s):  unitate-sistema gehientsuenetako denbora-unitatea. Zesio 133 atomoren nukleoaren egitura superfineko bi mailen arteko erradiazioaren periodoa P izanik, 1s= 9.192.631.770 P. Definizio honek 1967 baino lehen zegoen definizioa ordezkatu zuen, urte tropikoan oinarritua zena.
• SI sistemaren unitate eratorriak oinarrizko unitateen bidezketez(zatiketez) eta berreketez osatuta daude.

Magnitude eratorria	Unitatearen izena	ikurra	Beste unitateen arabera	Oinarrizko unitateen arabera
Angelu laua	radian	rad	1	m/m
Angelu solidoa	steradian	sr	1	m2/m2
Frekuentzia edo maiztasuna	hertz	Hz		s-1
Indarra	newton	N		m kg s-2
Presioa	pascal	Pa	N/m2
Energia, lana, bero kopurua	joule	J	N m	m2 kg s-2
Potentzia	watt	W	J/s	m2 kg s-3
Karga elektrikoa, elektrizitate kopurua	coulomb	C		s A
Potentzial elektrikoaren diferentzia, indar elektroeragilea	volt	V	W/A	m2 kg s-3 A-1
kapazitantzea	farad	F	C/V	m-2 kg-1 s4 A2
Erresistentzia elektrikoa	ohm		V/A	m2 kg s-3 A-2
Konduktantze elektrikoa	siemens	S	A/V	m-2 kg-1 s3 A2
Fluxu magnetikoa	weber	Wb	V s	m2 kg s-2 A-1
Fluxu magnetikoaren dentsitatea	tesla	T	Wb/m2	kg s-2 A-1
induktantzia	henry	H	Wb/A	m2 kg s-2 A-2
Celsius tenperatura	Celsius gradua	ºC		K
Argi fluxua	lumen	Im	cd sr	cd
Iluminatzea	lux	Ix	Im/m2	m-2-cd
Erradionuklido baten aktibitatea	becquerel	Bq		s-1
Xurgatutako dosia	gray	Gy	J/Kg	m2 s-2
Dosi baliokidea	sievert	Sv	J/Kg	m2 s-2
Aktibitate katalitikoa	katal	kat		s-1 mol

• 
  

Libiako Gerra

2011ko Libiako gerra zibila Iparraldeko Afrikan dagoen Libian Muammar al Kadafi boteretik kentzeko matxinadaren ondorioz hasitako gerra da .Martxoaren 15an matxinada eragin eta Benghazin Trantsiziozko Kontseilua sortu zuten Kadafi boteretik botatzeko eta hauteskunde demokratiboak egiteko helburua zuten. Kadafiren armadak ekialdera joan ziren zenbat hiri okupatzen joanez.irailaren 1 Sirte hiria erasotzeko saiakerak egin zituzten. Munduko herrialde desberdinak TKN Libiako gobernu legitimoa dela esan zuten irailean. Beste batzuk, ordean, Afrikako Batazunak uko egin zion.Gerra honela garatu lehenik eta behi otsailaren 27an, (TKN) sortu zen ortik aurrera Libian bi gobernu eta herrialdea bitan zatiturik. Otsailaren 28an Kadafik esan zauen bere herriko biztanle guztiek baite dutela eta bera hil arte babestuko dutela.



Gerra honetan 1000 pertsona eta 8000 hildako inguru egon dira jadanik, baita ere, 5000 zauritu egon dira. gerra hanetarako 10.000 eta 12.000 soldadu inguru, 800 tanke, 394 hegazkin, 3 itzasontzi eta 1000 ibilgailu blidatu erabi dituzte.



Gadafiren kontrakoek gobernu berria egin dute Bengazin. Gadafik ordea, Tripolin dago bere hiri garrantzitsuei utziz. Tunisiako mugako zonaldean ere eragina izan du gerrra honek. Gadafiren gerra zibila luzea bihurtuko dela dirudi horrek nazioarten tentsio handia sortu du eta giza laguntza ematen ari dira.
Esan daiteke gerra hau luzapen luzeko gerra izango dela baizik eta denbora batean bakean egonez gero berriro gerran azten dira denbora gutxian. Gerra hau gerra zibila denez libian beti gerratan daude, horrez gain, arazo desberdinak dute. Libian dagoen gerra honen buruzagiak Mustafa Abdul Jalil, Omar El-Hairi, Abdul Fatah Younis, Muammar al Kadafi....

Zergaitik gertatzen dira lurrikarak???

Lurrikarak lurzoruaren astinaldi edo mogimendu bortitzei deritze, normalean jatorri tektoniko edo bolkanikoa dute.Lurrikara gehienak plaka teknikoen mugetan konzentraturiko indarrek lurrazalaren egokitze bat behartzen dutenean gertatzen dira. Ziklo sismiko izeneko ziklo baten amaieran gertatzen dira, noiz lurraren barnea deformazioaren indarra pilatzen da, gero bapatean askatuz eta lurrikara sortuz, hau bukatzean, deformazioa berriro pilatzen hasten da.Lurrikarak, litosfera osatzen duten plakek elkar eragiten duten eremuetan gertatu ohi dira.

Lurrikarak gertatzen den lurrazpiko puntuari hipozentro deritzo eta bere bertikalean dagoen lurrazaleko puntuari epizentro.Itsaspeko lurrikarek tsunamiak sor ditzake. Historiako lurrikara handiena Txinako estatuko "Shaanxi" lurrikara da. Baina beste lurrikara batzuk ere egon dira Indonesia ondoak gertatutako "Indiako Ozeano" , Txinako "Tangshan", Siriako "Alepo", Txinako "Gansu" hauek dira historian gertatutako lurrikara handienak.

Lurrikarak plaka tektonikoak elkarri bultza eginez lurra hautsis  failak sortuz, baita ete, zoruaren dardarak eta bibrazioak sortzen dute, horiek dira lurrikaren ondorioak.
Lurrikarak aztertzen dituen zientzia sismografia da eta zientzilariek lurrikarak aztertzeko eta neurtzeko oso tresna sentikorrak erabiltzen dituzte sismografoak.

 Lurrikaren magnitudea Richterren eskalan neurtzen da eta sortzen dituen kalteak Mercalliren intentsitate-eskalan.Lurrikaren egiten duten ondorioak kontuan hartuta, aurreikustea oso lagungarria da , baizik eta, horrela pertsonak gutxiago hiltzen baitira.

Lurrikarek biktima kopurua handia eginez gain natur inguruneak ere kaltetzen ditu eta gauna eta landaredian aldaketa nabarmenak gertatzen dira.

Ze Esatek

            Ze esatek rock, reggae eta ska musika mota jotzen duen musika talde gipuzkoarra 2009an sortutakoa. Gaur egun Mikel Albisu (ahotsa,txalaparta), Jabier Rodilik (ahotsa), Vierbuk (gitarra), Julen Valderramak(gitarra), Unai Arzelus (baxua), Unai Frantsesena (bateria), Antton Albizu (tronpeta), Aledander Arrieta (saxofoia), Manex Arrieta (tronboia) osatzen dute taldea, baina, Xbier Arakama (trikitixa eta txalaparta) eta Frank Lopeopé ( tronboia) taldekideak izan ziren.

            Ze Estek taldearen lehen entzegua 2008ko abenduaren 8an izanzen eta taldea sortu eta gutxira euren lehen kontzertua emen zuten, izan ere, 2009ko urtarrilaren 23an iruñean egin zen korrikaren azken festan. 2010eko martxoaren 4an, beraien lehen diskoa kaleratu zuten Ze Esatek! 2011ko abuztuaren 12an abesti bat aurkeztu zuten Txori Barrote.

         Hemen klikatuz talde honen abesti bat aurkituko duzu:

Michael Faraday

            Michael Faraday 1791ko irailaren 22an jaio zen Londresetik hurbil, familia apal batean. Aita errementaria zen eta hamar seme-alaba zeuzkan mantentzeko.

            Oraindik oso gaztea zela hasi zen koadernatzaile lanetan eta tailerretik inprimatu eta koadernatzeko pasatzen ziren liburuetako asko irakurri zituen. Laster hasiko zen zientzi hitzaldietara joaten eta idaztohar ugari hartzen. << Ikerketa esperimentalei >> buruzko beraren koadernoak salgai daude oraindik Ingalaterrako liburudendetan.

            Faraday, zortzi elementu berri aurkitu izanagatik bere garaian ospe handiko kimikaria zen Humphrey Davy-ren laguntzailea izan zen. Hau hil ondoren, beraren postuan hasi zen 1829an. 1833an kimika irakasle izendatu zuten.

          Faraday-k elektrizitateak gai kimikoetan gauzatzen duen ekintzaren gainean lan egin zuen, eta elektrolisiaren lege kuantitatiboak ezarri zituen, baina bere esperimenturik nabarmengarrienak elektromagnetismoaren arloan egindakoak izan ziren, hala nola: eremu magnetikoen aldaketen ondoriozko korronte elektrikoen lorpenaren aurkikuntza eta honek elektrizitatea kantitate handitan lortzeko dauzkan aplikazio garrantzitzuak.